Czym jest ulga na złe długi?
Zatory płatnicze to zmora wielu przedsiębiorców, ponieważ opóźnienia z płatnościami mogą prowadzić do zachwiania płynności finansowej prowadzonej działalności gospodarczej. W polskim systemie podatkowym firma co do zasady ma bowiem obowiązek rozliczyć zarówno podatek VAT, jak i dochodowy już w momencie z chwilą dokonania sprzedaży lub wykonania usługi, niezależnie od tego, czy faktycznie otrzymała zapłatę od kontrahenta. W sytuacji opóźnień lub całkowitego braku płatności może więc to prowadzić do konieczności ich pokrycia z własnej kieszeni, co z kolei może nawet zagrozić stabilności firmy. Właśnie w odpowiedzi na ten problem wprowadzono ulgę na złe długi, która pozwala skorygować rozliczenia podatkowe w przypadku nieuregulowanych należności. Mechanizm ten działa zarówno w podatku VAT, jak i w podatkach dochodowych PIT oraz CIT, umożliwiając tym samym wierzycielowi odzyskanie części zapłaconego wcześniej podatku, a jednocześnie nakładając określone obowiązki na dłużnika. Trzeba jednak wiedzieć, że jej zastosowanie w praktyce wiąże się z szeregiem warunków, terminów i dokumentów, których niedopełnienie może skutkować utratą prawa do preferencji. Na czym więc dokładniej polega ulga na złe długi, kto może z niej skorzystać i jakich formalności należy spełnić? Tego dowiecie się z dzisiejszego artykułu! Zapraszamy do lektury!
Spis treści:
1. Co to jest ulga na złe długi?
2. Kiedy można skorzystać z ulgi na złe długi?
3. Jak wygląda ulga na złe długi w przypadku podatku VAT?
• Jakie warunki musi spełnić wierzyciel w przypadku podatku VAT?
• Kiedy i jak dokonać korekty JPK_V7?
• Jakie obowiązki ciążą na dłużniku w przypadku podatku VAT?
• Co się dzieje po zapłacie podatku VAT?
4. Jak wygląda ulga na złe długi w przypadku podatku CIT?
• Jakie warunki musi spełnić wierzyciel w przypadku podatku CIT?
• Jak wykazać ulgę na złe długi w deklaracji CIT-8?
• Jakie obowiązki ciążą na dłużniku w przypadku podatku CIT
• Co się dzieje po spłacie długu z podatkiem CIT?
5. Jak wygląda ulga na złe długi w przypadku podatku PIT?
• Jakie warunki musi spełnić wierzyciel w przypadku podatku PIT?
• Jak wykazać ulgę na złe długi w zeznaniu rocznym – PIT-36, PIT-36L i PIT-28?
• Jakie obowiązki ciążą na dłużniku w przypadku podatku PIT?
• Co się dzieje po spłacie długu z podatkiem PIT?
6. Czy ulga na złe długi dotyczy podmiotów powiązanych?
7. Ulga na złe długi a sprzedaż na rzecz konsumentów i podatników zwolnionych z VAT
NAJBLIŻSZE SZKOLENIA:
-
290,00 zł netto Wybierz opcje Ten produkt ma wiele wariantów. Opcje można wybrać na stronie produktu -
290,00 zł netto Wybierz opcje Ten produkt ma wiele wariantów. Opcje można wybrać na stronie produktu -
290,00 zł netto Wybierz opcje Ten produkt ma wiele wariantów. Opcje można wybrać na stronie produktu -
290,00 zł netto Wybierz opcje Ten produkt ma wiele wariantów. Opcje można wybrać na stronie produktu
Co to jest ulga na złe długi?
Ulga na złe długi to mechanizm podatkowy, który pozwala przedsiębiorcy skorygować rozliczenia podatkowe w sytuacji, gdy jego kontrahent nie zapłacił za dostarczone towary lub wykonane usługi. Nie jest to jednak klasyczna ulga w rozumieniu potocznym, czyli przywilej przyznawany wybranym grupom podatników, tylko narzędzie przywracające sprawiedliwość opodatkowania, które ma na celu ochronę przedsiębiorców przed koniecznością płacenia podatku od należności, których faktycznie nie otrzymali. W praktyce oznacza to możliwość skorygowania wcześniej wykazanego przychodu lub podatku należnego w sytuacji, gdy kontrahent nie uregulował płatności za fakturę w określonym terminie. Rozwiązanie to funkcjonuje zarówno na gruncie podatku od towarów i usług, czyli VAT, jak i podatków dochodowych, czyli PIT oraz CIT, choć w każdym z tych przypadków działa na nieco innych zasadach. I tutaj w zakresie VAT wierzyciel może pomniejszyć podstawę opodatkowania oraz kwotę podatku należnego, efektywnie odzyskując VAT odprowadzony od niezapłaconej faktury, natomiast w zakresie PIT i CIT może obniżyć podstawę obliczenia podatku dochodowego o wartość netto nieuregulowanej wierzytelności, co przekłada się na niższy podatek lub zwiększenie straty podatkowej. Co ważne, mechanizm ten działa symetrycznie, ponieważ po drugiej stronie transakcji dłużnik, który nie uregulował zobowiązania, ma obowiązek dokonania analogicznej korekty zwiększającej jego podstawę opodatkowania. Dla wierzyciela ulga jest zatem prawem, z którego może, ale nie musi skorzystać, z kolei dla dłużnika bezwzględnym obowiązkiem. Warunkiem uruchomienia całego mechanizmu jest jednak upływ 90 dni od terminu płatności wskazanego na fakturze lub w umowie bez uregulowania należności.
Kiedy można skorzystać z ulgi na złe długi?
Odpowiedź na to pytanie jest z pozoru prosta: po upływie 90 dni od terminu płatności, gdy faktura nadal nie została opłacona. W praktyce jednak tak jak często wspominamy podczas prowadzonych przez nas szkoleń z księgowości ustalenie dokładnego momentu, od którego ulga jest dostępna, wymaga uwzględnienia szeregu szczegółowych zasad, wyjątków i niuansów, które decydują o tym, czy prawo lub obowiązek korekty faktycznie zaistniały:
1. Termin płatności, nie data wystawienia faktury – podstawową zasadą jest to, że dla skorzystania z ulgi na złe długi nie jest istotna data dokonania transakcji ani wystawienia faktury. Najważniejszą rolę odgrywa bowiem wyznaczony termin płatności należności z tytułu danej transakcji. Dopiero od tego dnia liczy się 90-dniowy termin, po upływie którego można skorygować VAT. Termin 90 dni liczy się więc od pierwszego dnia po upływie terminu płatności wskazanego na fakturze lub w umowie, a nie od daty sprzedaży ani wystawienia dokumentu. Reguła ta działa tak samo na gruncie VAT, PIT i CIT.
2. Wierzytelność nieuregulowana i niezbyta – sam upływ 90 dni to warunek konieczny, ale niewystarczający. Równie ważne jest, aby w dniu składania deklaracji lub zeznania wierzytelność nadal figurowała po stronie wierzyciela. Korekta z tytułu ulgi na złe długi może być zastosowana w rozliczeniu za okres, w którym nieściągalność wierzytelności uznaje się za uprawdopodobnioną, pod warunkiem że do dnia złożenia przez wierzyciela ewidencji i deklaracji za ten okres wierzytelność nie została uregulowana lub zbyta w żadnej formie. Oznacza to, że jeśli dłużnik zapłaci między 90 dniem a datą złożenia deklaracji, prawo do korekty wygasa i korektę należy przeprowadzić dopiero wtedy, gdy na chwilę składania dokumentów należność faktycznie jest nieuregulowana.
3. Zbyt wierzytelności – na przykład w drodze cesji – również wyklucza zastosowanie ulgi, ponieważ skoro wierzyciel dokonał cesji wierzytelności, dokonał tym samym jej zbycia, a pierwotny wierzyciel nie ma prawa do skorygowania podatku należnego w stosunku do tych wierzytelności. Warto jednak wiedzieć, że jeśli wierzyciel najpierw skorzystał z ulgi, a następnie zbył wierzytelność, musi zwiększyć podstawę opodatkowania za okres zbycia, przy czym według aktualnego stanowiska NSA zwiększenie to powinno nastąpić proporcjonalnie do wartości uzyskanej ze zbycia, a nie do pełnej wartości nominalnej wierzytelności.
4. Odroczenie terminu płatności – kiedy 90 dni biegnie od nowa – w praktyce przedsiębiorcy nierzadko zawierają z kontrahentami porozumienia o przedłużeniu terminu płatności lub rozłożeniu zaległości na raty. Wpływ takich ustaleń na bieg 90 dni zależy od jednego bardzo ważnego warunku, mianowicie czasu zawarcia porozumienia. Organy podatkowe stoją bowiem na stanowisku, że zmiana terminu zapłaty powinna zostać dokonana w okresie, w którym nie upłynęło jeszcze 90 dni od terminu płatności widniejącego na fakturze czy umowie. Jeżeli jednak do porozumienia dojdzie już po tym terminie, organy podatkowe uznają, że ulga na złe długi powinna być rozliczona przez dłużnika w pierwotnym terminie. Przy płatnościach ratalnych 90 dni liczy się natomiast odrębnie dla każdej raty, od dnia upływu terminu płatności danej raty.
5. Limit czasowy – VAT i podatki dochodowe – ulga nie jest dostępna bezterminowo. W przypadku VAT od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie mogą upłynąć 3 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona. Z kolei w przypadku PIT i CIT obowiązuje krótszy termin, ponieważ od daty wystawienia faktury lub rachunku bądź zawarcia umowy dokumentującej wierzytelność nie mogą upłynąć 2 lata, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym wystawiono fakturę lub zawarto umowę. Różnica ta wynika ze specyfiki poszczególnych podatków, lecz w praktyce oznacza, że przy długotrwałych sporach z dłużnikami przedsiębiorcy muszą śledzić te terminy równolegle, by nie stracić prawa do korekty w żadnym z nich.
Jak wygląda ulga na złe długi w przypadku podatku VAT?
Ulga na złe długi w podatku VAT to mechanizm, który pozwala wierzycielowi odzyskać podatek należny zapłacony od transakcji, za którą nie otrzymał zapłaty od kontrahenta. W praktyce oznacza to możliwość skorygowania zarówno podstawy opodatkowania, jak i kwoty VAT należnego wykazanej wcześniej w deklaracji, jeśli wierzytelność staje się nieściągalna. Ważne jednak, że decydującym momentem jest tutaj tak zwane uprawdopodobnienie nieściągalności, które co do zasady następuje po upływie 90 dni od terminu płatności wskazanego na fakturze lub w umowie, o ile należność nie została uregulowana ani zbyta. Dopiero wtedy podatnik uzyskuje prawo do dokonania korekty i może wykazać ją w rozliczeniu za okres, w którym upłynął wskazany termin.
Jakie warunki musi spełnić wierzyciel w przypadku podatku VAT??
Sam upływ terminu 90 dni nie wystarczy. Aby wierzyciel mógł skorzystać z ulgi na złe długi, musi spełnić kilka warunków:
- Na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty, musi być podatnikiem zarejestrowanym jako czynny podatnik VAT.
- Od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 3 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona. Przy czym termin ten jest bezwzględny, ponieważ brak statusu czynnego podatnika VAT po stronie wierzyciela w dniu poprzedzającym złożenie korekty uniemożliwia skorzystanie z ulgi, nawet jeżeli wszystkie inne warunki zostały spełnione.
- Ulga dotyczy wyłącznie transakcji krajowych, przy czym kluczowe jest, aby w momencie dostawy towaru lub świadczenia usługi obie strony transakcji były zarejestrowane jako podatnicy VAT, natomiast w samym dniu dokonania korekty wymóg posiadania statusu czynnego podatnika VAT dotyczy już tylko wierzyciela.
Kiedy i jak dokonać korekty JPK_V7?
Korekta z tytułu ulgi na złe długi w VAT może być zastosowana w rozliczeniu za okres, w którym nieściągalność wierzytelności uznaje się za uprawdopodobnioną, pod warunkiem że do dnia złożenia przez wierzyciela ewidencji i deklaracji JPK_V7 za ten okres wierzytelność nie została uregulowana lub zbyta w żadnej formie. Oznacza to więc, że technicznie korekty dokonuje się bezpośrednio w pliku JPK_V7M lub JPK_V7K, w związku z czym nie składa się już odrębnego zawiadomienia VAT-ZD. Podstawowym obowiązkiem jest jednak zaznaczenie w pliku JPK_V7 pola korekty z art. 89a ust. 1 i wykazanie korekt ze znakiem minus w polach właściwych dla sprzedaży. Korekty dokonuje się na bieżąco, nie wstecznie za okres, w którym pierwotnie faktura została wprowadzona do JPK_V7. Dodatkowo, od stycznia 2022 roku w części ewidencyjnej pliku JPK_V7 konieczne jest wykazywanie przez wierzycieli terminu płatności dla dokumentów objętych ulgą na złe długi, dzięki czemu organ podatkowy może zweryfikować, kiedy minął termin 90 dni i czy ulga na złe długi u dłużnika jest obligatoryjna.
Jakie obowiązki ciążą na dłużniku w przypadku podatku VAT?
Po drugiej stronie transakcji mechanizm działa symetrycznie, lecz z jedną bardzo ważną różnicą: dłużnik nie ma wyboru. W odróżnieniu od wierzyciela, który ma prawo skorzystać z ulgi na złe długi, dłużnik jest bowiem zobowiązany do skorygowania odliczonego VAT. I tutaj korekty nie dokonuje się jedynie wtedy, gdy dłużnik ureguluje należność najpóźniej w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego, w którym upłynął 90 dzień od dnia upływu terminu płatności tej należności. Co ważne, obowiązek korekty VAT dotyczy również sytuacji zawieszenia działalności gospodarczej przez dłużnika, ponieważ status podatnika VAT pozostaje aktywny w tym okresie, a dłużnik musi nadal monitorować terminy płatności.
Co się dzieje po zapłacie podatku VAT?
Skorzystanie z ulgi nie jest sytuacją definitywną. Gdy po skorzystaniu przez wierzyciela z ulgi na złe długi należność zostanie uregulowana lub zbyta w jakiejkolwiek formie, będzie on miał obowiązek zwiększenia podstawy opodatkowania i podatku należnego w rozliczeniu za okres, w którym należność została uregulowana lub zbyta. Analogicznie po stronie dłużnika po zapłaceniu zaległego zobowiązania odzyskuje on prawo do ponownego odliczenia VAT naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym płatność nastąpiła. Mechanizm jest zatem w pełni odwracalny i śledzi rzeczywiste przepływy pieniężne między stronami.
Jak wygląda ulga na złe długi w przypadku podatku CIT?
Ulga na złe długi w podatku dochodowym od osób prawnych jest odpowiedzią ustawodawcy na problem opodatkowania przychodów, które nigdy nie trafiły na konto wierzyciela. W przypadku działalności gospodarczej przychodem są kwoty należne, nawet jeśli nie zostały zapłacone, co oznacza, że obowiązek podatkowy może powstać przed otrzymaniem zapłaty. W przeciwieństwie do VAT, gdzie korygowany jest podatek należny, w CIT korekta dotyczy jednak podstawy opodatkowania. Oznacza to więc, że wierzyciel może zmniejszyć dochód do opodatkowania o wartość należności, której nie otrzymał, natomiast dłużnik w analogicznej sytuacji ma obowiązek zwiększyć swój dochód o wartość nieuregulowanego zobowiązania. Mechanizm ten działa symetrycznie, co ma zapewnić równowagę podatkową między stronami transakcji oraz ograniczyć ryzyko nadużyć.
Jakie warunki musi spełnić wierzyciel w przypadku podatku CIT?
Zgodnie z art. 18f ust. 10 ustawy o CIT, ulgę na złe długi stosuje się jedynie wtedy, gdy zostaną spełnione następujące warunki
- Dłużnik na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego dzień złożenia zeznania nie może być w postępowaniu restrukturyzacyjnym, upadłościowym ani w likwidacji.
- Od daty wystawienia faktury lub zawarcia umowy nie upłynęły 2 lata, liczone od końca roku kalendarzowego, w którym dokonano tych czynności.
- Transakcja musi być związana z działalnością gospodarczą obu stron, a dochody z niej podlegają opodatkowaniu CIT w Polsce.
Ostatni element jest bardzo ważny, ponieważ dla zastosowania przepisów o złych długach niezbędne jest, żeby zarówno dłużnik, jak i wierzyciel byli opodatkowani na terytorium Polski. Nie wystarczy więc, aby warunek ten był spełniony tylko po stronie wierzyciela, ponieważ musi być spełniony również przez dłużnika. Wyklucza to zatem stosowanie ulgi w transakcjach z zagranicznymi kontrahentami, których dochody są opodatkowane poza Polską.
Jak wykazać ulgę na złe długi w deklaracji CIT-8?
W zakresie CIT ulgę na złe długi wykazuje się w CIT-8 w części E.5, składanym za rok, w którym upływa 90 dni od terminu płatności danej faktury. Z rozliczeniem ulgi nie trzeba jednak czekać do końca roku, ponieważ wierzyciel może skorzystać z ulgi już na etapie płacenia zaliczek na podatek dochodowy.
Jakie obowiązki ciążą na dłużniku w przypadku podatku CIT?
Kluczowa różnica polega na tym, że dla wierzyciela skorzystanie z ulgi jest prawem, podczas gdy dla dłużnika jest obowiązkiem, w związku z czym jego podstawa opodatkowania podlega zmianie. Oznacza to więc, że nabywca, który nie dokonał zapłaty zobowiązania wykazanego uprzednio w kosztach uzyskania, musi zwiększyć podstawę opodatkowania, przy czym zwiększenia dokonuje się w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym upłynęło 90 dni od dnia upływu terminu zapłaty określonego na fakturze, rachunku lub w umowie. To właśnie dlatego, gdy u dłużnika wystąpi strata podatkowa, nieuregulowane zobowiązanie tę stratę zmniejsza. Co więcej, jeżeli wartość zobowiązania jest wyższa od kwoty straty, różnica zwiększa podstawę opodatkowania dłużnika.
Co się dzieje po spłacie długu z podatkiem CIT?
Mechanizm jest w pełni odwracalny. Oznacza to więc, że jeżeli w danym roku podatkowym wierzyciel lub dłużnik zastosowali ulgę na złe długi, a po zakończeniu tego roku płatność została uregulowana, wierzyciel jest zobowiązany do zwiększenia podstawy opodatkowania lub zmniejszenia straty w zeznaniu za rok, w którym nastąpiło uregulowanie lub zbycie. Dłużnik natomiast zmniejsza podstawę opodatkowania lub zwiększa stratę w zeznaniu podatkowym za rok, w którym zobowiązanie zostało uregulowane. Spłata długu przywraca zatem obu stronom stan podatkowy sprzed skorzystania z ulgi, zgodnie z zasadą, że system podatkowy powinien odzwierciedlać rzeczywiste przepływy finansowe.
Jak wygląda ulga na złe długi w przypadku podatku PIT?
Ulga na złe długi w podatku dochodowym od osób fizycznych działa na podobnej zasadzie jak w CIT, jednak dotyczy wyłącznie przedsiębiorców rozliczających się w ramach działalności gospodarczej. Jej istotą jest możliwość skorygowania podstawy opodatkowania w sytuacji, gdy podatnik nie otrzymał zapłaty za wystawioną fakturę lub wykonaną usługę. W praktyce oznacza to, że wierzyciel może pomniejszyć dochód, a tym samym podatek o wartość nieuregulowanej należności, natomiast dłużnik ma obowiązek zwiększyć swój dochód o kwotę nieopłaconego zobowiązania . Mechanizm ten ma charakter symetryczny i służy zachowaniu równowagi podatkowej między stronami transakcji.
Jakie warunki musi spełnić wierzyciel?
Zastosowanie ulgi na złe długi w PIT ma miejsce tylko wtedy, gdy łącznie spełnione zostaną następujące warunki:
- Dłużnik na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego dzień złożenia zeznania podatkowego nie jest w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego, postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji.
- Od daty wystawienia faktury, rachunku lub zawarcia umowy dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 2 lata, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym wystawiono fakturę lub zawarto umowę.
- Transakcja handlowa zawarta jest w ramach działalności wierzyciela oraz działalności dłużnika, z których dochody podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym na terytorium Polski.
Jak wykazać ulgę na złe długi w zeznaniu rocznym – PIT-36, PIT-36L i PIT-28?
Ulgę wykazać można w deklaracjach PIT-36, PIT-36L oraz PIT-28. Od 2023 roku podatnicy nie muszą już dołączać do zeznania odrębnego załącznika PIT/WZ. Wszystkie niezbędne informacje dotyczące wierzytelności i zobowiązań związanych z ulgą na złe długi wykazuje się bezpośrednio w głównych deklaracjach podatkowych. Likwidacja załącznika PIT/WZ uprościła proces rozliczania ulgi, eliminując konieczność wypełniania dodatkowego dokumentu
Jakie obowiązki ciążą na dłużniku w przypadku podatku PIT?
Dłużnik ma obowiązek zwiększenia podstawy opodatkowania o zaliczaną do kosztów uzyskania przychodów wartość zobowiązania, które nie zostało uregulowane. Jeśli podatnik wykazuje stratę, podlega ona odpowiednio zmniejszeniu, a jeśli wartość zobowiązania jest wyższa od kwoty straty podlegającej zmniejszeniu, różnica zwiększa podstawę obliczenia podatku. Warto też podkreślić, że dłużnik ma obowiązek zwiększyć dochód do opodatkowania bez względu na to, czy wierzyciel skorzysta z ulgi, czy nie.
Co się dzieje po spłacie długu z podatkiem PIT?
Mechanizm jest w pełni odwracalny. W przypadku gdy po roku podatkowym, za który dokonano zmniejszenia podstawy opodatkowania albo zwiększenia straty, wierzytelność zostanie uregulowana, podatnik obowiązany jest do zwiększenia podstawy obliczenia podatku lub zmniejszenia straty w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym wierzytelność została uregulowana. Dłużnik, który po korekcie zapłaci zaległe zobowiązanie, odzyskuje natomiast prawo do pomniejszenia dochodu o uregulowaną kwotę w zeznaniu lub zaliczce za okres, w którym płatność nastąpiła.
Czy ulga na złe długi dotyczy podmiotów powiązanych?
Ulga na złe długi nie zawsze może być stosowana w przypadku transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi, a zakres tego ograniczenia zależy od rodzaju podatku. W podatkach dochodowych, czyli w PIT i CIT, przepisy wprost wyłączają możliwość skorzystania z ulgi, jeżeli wierzytelność wynika z transakcji zawartej pomiędzy podmiotami powiązanymi. Oznacza to więc, że jeśli strony pozostają ze sobą w relacjach kapitałowych, organizacyjnych lub osobowych, czyli przykładowo należą do tej samej grupy kapitałowej, mają wspólnych wspólników lub zarząd, to nie mogą zastosować korekty podstawy opodatkowania w ramach ulgi na złe długi. Celem tego ograniczenia jest zapobieganie sytuacjom, w których podmioty powiązane mogłyby w sposób sztuczny kształtować swoje rozliczenia podatkowe, np. poprzez generowanie nieopłaconych należności w celu obniżenia dochodu do opodatkowania. Inaczej sytuacja wygląda w podatku VAT, gdzie samo istnienie powiązań między stronami transakcji nie wyklucza możliwości skorzystania z ulgi na złe długi. W tym przypadku decydują wyłącznie spełnienie ustawowych warunków, takich jak upływ 90 dni od terminu płatności, brak uregulowania należności oraz odpowiedni status podatników. W efekcie w VAT ulga może być stosowana również między podmiotami powiązanymi, natomiast w PIT i CIT jest to wprost wyłączone przez przepisy.
NASZE HITY:
Ulga na złe długi a sprzedaż na rzecz konsumentów i podatników zwolnionych z VAT
Jedną z najważniejszych zmian, jakie przyniosły wyrok TSUE z 2020 roku i następujący po nim pakiet SLIM VAT 2, było otwarcie dostępu do ulgi na złe długi w transakcjach z podmiotami niebędącymi czynnymi podatnikami VAT. Do września 2021 roku taka możliwość w ogóle nie istniała, w związku z czym gdy dłużnikiem był konsument lub firma korzystająca ze zwolnienia z VAT, wierzyciel nie miał żadnej drogi do odzyskania zapłaconego podatku. Aby skorzystać z ulgi w relacji z konsumentem, należy spełnić przynajmniej jeden z poniższych warunków:
- droga sądowa i egzekucyjna – wierzytelność została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego,
- rejestr długów – wierzytelność została wpisana do rejestru długów prowadzonego na poziomie krajowym, czyli przykładowo do Biura Informacji Gospodarczej,
- upadłość – wobec dłużnika została ogłoszona upadłość konsumencka.
Powyższe zasady dotyczą wyłącznie podatku VAT. Warto więc pamiętać, że na gruncie podatków dochodowych, czyli PIT i CIT ulga na złe długi nadal jest zarezerwowana wyłącznie dla transakcji handlowych między przedsiębiorcami (B2B), co oznacza, że nie będzie można odliczyć długu od zwykłego konsumenta.
